ذهنى هستند . 3 - نظريهء كسانى كه وجود ذهنى را پذيرفته‌اند ولى موجود ذهنى را شبح و عكس موجود خارجى مىدانند ، نه عين همان ماهيت خارجى . تفاوت براهين وجود ذهنى در متن ، سه برهان بر اثبات نظريهء حكماء اقامه شده است . اين براهين تفاوتهايى با يكديگر دارند . برهان اوّل مبتنى بر ادراكات تصديقى است ، ولى دو برهان دوّم و سوّم مبتنى بر ادراكات تصورى مىباشند . فرق ميان برهان دوم و سوم هم اين است كه برهان دوم مبتنى بر مفاهيم كلى است و برهان سوم مبتنى بر مفاهيم صرف و بسيط . و اگر بر فرض كسى مانند رجل همدانى معتقد به وجود كلى به وصف كليت در خارج باشد ، برهان دوّم عقيم مىگردد ، ولى برهان سوّم به قوت خود باقى است . حكيم سبزوارى درباره تفاوت اين براهين چنين مىگويد : « فرقهاى اين وجوه سه‌گانه آشكار است ؛ زيرا برخى از آنها مطلوب را از راه لزوم موضوع براى قضيه موجبه اثبات كرده ( برهان اوّل ) و برخى ديگر از راه كليّت ( برهان دوّم ) و برخى از راه وحدت و صرافت ( برهان سوم ) و نيز بعضى از اين وجوه از طريق تصديق ، اثبات مطلوب نموده ( برهان اوّل ) و برخى از طريق تصوّر ( برهان دوّم و سوّم ) ، همچنين مبادى آنها متفاوت است ؛ زيرا قاعدهء فرعيت فقط در برهان اوّل لازم است ، بر خلاف مبادى دو برهان ديگر ، بنابراين اشكال محقق لاهيجى بر مسلك كليت ( برهان دوّم ) به اين‌كه اين دليل در حقيقت همان حكم ايجابى بر معدوم است ( برهان اوّل ) وارد نيست . » « 1 »

--> ( 1 ) شرح منظومه ، بخش حكمت ، مبحث وجود ذهنى .